| Etkinlik Sıra No: | 1 | ||||
| Etkinlik Adı: | Kainat’ın Oluşumundan İnsana: Evreni Okumak | ||||
| Adı-Soyadı | ||
| Atölye Lideri Öğretmen: | Fatih KÖLEMEN | |
| Yedek Atölye Lideri Öğretmen: | ||
| 1.Rehber Öğrenci: | Özgür SOYDEMİR | |
| 2.Rehber Öğrenci: | Eylül EVREN | |
| Kullanılan yöntem ve teknikler | Etkinlikte, deney ve gözlem temelli öğrenme, sorgulamaya dayalı öğrenme, iş birlikli öğrenme, yaratıcı düşünme ve bilimsel tartışma yöntemleri kullanılacaktır. | ||||
| Hedef Kitle: | -Genel-Yetişkin | ||||
| Etkinlik Süresi: | 25 dakika | ||||
| Katılımcı Sayısı: | 12 kişi | ||||
Kullanılacak Malzeme:
Kainatın oluşumu posteri, Evrenin Hikâyesi posteri, Evren ve İnsan posteri, Evren 2 posteri, balon, kalem, renkli etiketler, ip veya mezura, kronometre, tahta kalemi, beyaz zemin kartı, beher, plastik bardak, cam çubuk, damlalık, bakır(II) sülfat, demir(II) sülfat, demir(III) klorür, kobalt(II) klorür, potasyum permanganat, çinko sülfat veya magnezyum sülfat, su, koruyucu gözlük, koruyucu önlük, eldiven, atık sıvı kabı, dökülme pedi veya kağıt havlu, Newton çarkı, küçük motor veya elle çevirme aparatı, opak kutu, mıknatıs, metal bilye veya ataç, ölçek kartları, element renk eşleştirme kartları, bilimsel model bilgi kartı, hipotez kartları, ziyaretçi görev fişleri, zaman pasaportu damgası,
Uygulama Planı:
Hedef Kitle:
Etkinlik genel katılımcı kitlesi içerisinde yer alan yetişkin katılımcılar için tasarlanmıştır.
Kullanılacak yöntem ve teknikler:
Etkinlikte, deney ve gözlem temelli öğrenme, sorgulamaya dayalı öğrenme, iş birlikli öğrenme, yaratıcı düşünme ve bilimsel tartışma yöntemleri kullanılacaktır.
Süre ve katılımcı:
Toplam süre 25 dakikadır. İlk 6 dakikada çerçeveleme ve poster okuma yapılır, 15 dakikada uygulama döngüsü yürütülür, son 4 dakikada yaratıcı bilimsel soru ve değerlendirme gerçekleştirilir. Aynı anda 12 katılımcı alınır. Bekleme alanında en fazla 10 kişi tutulur. Bekleme süresinde model sınırlılıkları konusunda görev fişleri kullanılır.
Uygulama:
Etkinliğin başında atölye lideri kullanılacak dili ve yaklaşımı açıklar. Bu istasyonda evrenin yaratılışı ve düzeni ile ilgili bilimsel açıklamalar ele alınır. Bilimsel açıklamaların gözleme dayandığı, modellerin gerçeğin birebir kopyası olmadığı ve kanıtlar arttıkça açıklamaların güçlendiği vurgulanır. Katılımcılardan gözlem ile yorum ayrımı yapmaları ve her yorum için en az bir alternatif olasılık düşünmeleri istenir. Kainatın oluşumu posteri zaman ölçekleri ve erken süreçler için, Evrenin Hikâyesi posteri evrenin genişlemesi ve zaman fikri için, Evren ve İnsan posteri elementlerin kökeni ve insanın elementel bileşimi için, Evren 2 posteri kozmik ölçek ve dolaylı kanıt mantığı için kullanılır.
Uygulama döngüsü üç masada yürütülür. Katılımcılar rehber eşliğinde beşer dakikalık turlarla masalar arasında döner. Her masada kısa veri kaydı alınır ve etkinlik sonunda bu kayıtlar birleştirilir.
Birinci masada evrenin genişlemesi modeli ele alınır. Balon üzerine dört nokta çizilir, iki farklı nokta çifti seçilir. Şişirme öncesi ve sonrası mesafeler ölçülür, son mesafe ilk mesafe oranı hesaplanır. Oranların benzerliği üzerinden izotropi fikri tartışılır. Katılımcılar iki ölçüm hatası kaynağı belirler ve bunlardan birini azaltmak için yöntem önerir. Bu uygulamanın iki boyutlu bir model olduğu ve gerçek uzayın tüm ayrıntılarını temsil etmediği vurgulanır. Öğrenme çıktısı olarak katılımcı ölçüm verisi üretir, oran kavramını kullanır ve belirsizlik üzerine yorum yapar.
İkinci masada ışık ve renk ilişkisi ele alınır. Farklı metal tuzlarının oluşturduğu farklı renkli seyreltik çözeltiler beyaz zemin üzerinde gözlemlenir. Katılımcılar seyreltme ile renk şiddetindeki değişimi karşılaştırır. Spektrum çizgilerinin dalga boyu imzası taşıdığı, çözelti renginin ise geniş bant soğurma ve saçılma sonucu oluştuğu belirtilir. Element renk kartlarının yalnızca güvenli bir benzetim olduğu vurgulanır. Newton çarkı ile renklerin birleşmesiyle oluşan algının rolü gösterilir. Katılımcılardan bir gözlem ve bir yorum cümlesi yazmaları istenir. Öğrenme çıktısı olarak gözlem yorum ayrımı yapılır.
Üçüncü masada kozmik ölçek ve dolaylı kanıt çalışması yapılır. Ölçek kartları atomdan galaksiye doğru sıralanır. Katılımcılar iki komşu ölçek arasındaki yaklaşık mertebe farkını ifade eder. Ardından opak kutu benzetimi uygulanır. Opak kutunun içinde bulunan mıknatıslı düzenek katılımcılara verilir ve metal ataşların opak kutu üzerinde bir araya gelmesi gözlemlenir. Atölye lideri; ‘Evrenin bazı kısımlarını doğrudan göremeyiz, ama etkilerini ölçerek onların varlığı ve özellikleri hakkında çıkarım yapabiliriz’ açıklamasında bulunur ve katılımcılar iki hipotez üretir ve ayırt edici bir test önerir. Öğrenme çıktısı olarak ölçek sıralaması yapılır, mertebe kavramı kullanılır ve hipotez kurulur.
Kapanış bölümünde posterler üzerinden yaratıcı bilimsel sorularla kısa bir düşünme oturumu yapılır. Yanıtlar hayal gücüne dayalı olabilir ancak her yanıtın en az bir gözlem veya modele dayandırılması istenir. Değerlendirme zaman pasaportu üzerinden iki maddelik hızlı kontrolle yapılır. Birinci maddede balon ölçümünden iki veri ve bir oran yazılır. İkinci maddede seçilen bir modelin iki sınırlılığı ifade edilir. Maddeler tamamlandığında zaman pasaportu damgası verilir.
ETKİNLİK PROGRAMI
| Etkinlik Tarihi | 1 GÜN | Başlama Saati | Bitiş Saati |
| 20/10/2026 | 09:00 | 09:25 | |
| 20/10/2026 | 09:40 | 10:05 | |
| 20/10/2026 | 10:20 | 10:45 | |
| 20/10/2026 | 11:00 | 11:25 | |
| 20/10/2026 | 11:40 | 12:05 | |
| 20/10/2026 | 13:30 | 13:55 | |
| 20/10/2026 | 14:10 | 14:35 | |
| 20/10/2026 | 14:50 | 15:15 | |
| 20/10/2026 | 15:30 | 15:55 | |
| 20/10/2026 | 16:10 | 16:35 | |