Etkinlik Sıra No:		11
Etkinlik Adı:		Mikroskop Altında Canlıların Çeşitlenmesi

		Adı-Soyadı
Atölye Lideri Öğretmen:		Gülenay ÇAMLI

Atölye Lideri GÜLENAY ÇAMLI, Mikroskop Altında Canlıların Çeşitlenmesi etkinliğinde görev almaktadır. Oturum başlangıcında etkinliğin amacını, istasyon akışını ve güvenlik kurallarını açıklar. Mikroskopların doğru ve güvenli kullanımını gösterir. İstasyonlarda yapılacak gözlemleri yönlendirir ve katılımcılara yaş düzeyine uygun bilimsel açıklamalar yapar. Katılımcıların benzerlik, farklılık ve yapı işlev ilişkisi kurmalarını sağlayacak sorular sorar. Süre planına uygun ilerlemeyi denetler ve istasyon geçişlerini koordine eder. Kırık cam, dökülme veya teknik aksaklık gibi durumlarda güvenlik sürecini yönetir ve gerekli müdahaleyi yapar. Gözlem kayıtlarının tamamlanmasını kontrol eder ve etkinlik sonunda hızlı kontrol sorusunu uygulayarak ölçme değerlendirme sürecini yürütür. Oturum sonunda kazanımları özetler ve kayıt formlarını teslim alır.

1.Rehber Öğrenci:		Ege KUTLU
2.Rehber Öğrenci:		Yunus Erdem ÖZEVİN

Rehber Öğrenci EGE KUTLU, Mikroskop Altında Canlıların Çeşitlenmesi etkinliğinde görev almaktadır. Etkinlik öncesinde mikroskopları, slaytları, gözlem kayıt kağıtlarını ve kalemleri istasyonlara yerleştirir. Katılımcıları girişte karşılar ve gruplara ayrılmalarına yardımcı olur. Bekleme alanındaki katılımcılara posterler ve hazırlık kartları üzerinden kısa bilgilendirme yapar. Mikroskop başında slayt yerleştirme ve odaklama sürecinde katılımcılara uygulamalı destek verir. İstasyon sürelerini takip eder ve grup geçişlerini zamanında yönlendirir. Kullanılan malzemelerin düzenli kullanılmasını sağlar ve istasyonların dağılmasını önler. Gözlem kayıt kağıtlarının eksiksiz doldurulmasını kontrol eder ve eksik kayıtları katılımcılara hatırlatır. Oturum sonunda masaların düzenini kontrol ederek bir sonraki grup için hazırlık yapar.

Rehber Öğrenci YUNUS ERDEM ÖZEVİN, Mikroskop Altında Canlıların Çeşitlenmesi etkinliğinde görev almaktadır. Kameralı mikroskop ve monitör istasyonunun çalışır durumda olmasını kontrol eder ve canlı gözlem sırasını düzenler. Sirke yılan balığı gözleminde temas edilmemesi kuralını hatırlatır ve güvenli izleme mesafesini sağlar. Katılımcıların istasyonlar arasında düzenli ilerlemesini sağlar ve yoğunluk oluştuğunda sıra yönetimini uygular. Kullanılan yüzeylerin oturum sonunda temizlenmesine ve hijyen kurallarının uygulanmasına destek verir. Tek kullanımlık eldiven, temizlik malzemesi ve atık kutularının hazır olmasını kontrol eder. Kırık veya çatlak slayt tespit edildiğinde atölye liderine hemen bilgi verir ve alan güvenliğini korur. Ölçme değerlendirme bölümünde hızlı kontrol sorularının uygulanmasına destek olur ve işaretlenen kayıt formlarını toplar. Oturum sonunda malzeme sayımı yapar ve eksik veya hasarlı malzemeleri atölye liderine bildirir.

Dönem hakkında bilgilendirme videosu. Bu içerik dönem hakkında genel bir görüş sahibi olmanız içindir. Etkinlik sırasında dönemi merak edenlere açıklamak zorunda değilsiniz. Bu sayfaya yönlendirebilirsiniz.

Dönem hakkında bilgilendirme videosu

Hedef Kitle:	Ortaokul öğrencileri
Etkinlik Süresi:	25 dakika
Katılımcı Sayısı:	16 kişi

Amacı:

Bu etkinliğin amacı, katılımcıların mikroskop ve kameralı mikroskop ile farklı canlı gruplarına ait hücre ve doku örneklerini gözlemleyerek canlı çeşitliliğini keşfetmelerini sağlamaktır. Etkinlik, katılımcının aktif gözlem yaptığı etkileşimli etkinlik olarak tasarlanmıştır. Katılımcıların gözlem kayıtları üzerinden benzerlik ve farklılık çıkarımı yapmaları ve yapı işlev ilişkisini kurmaları hedeflenir.

Kullanılacak Malzeme:

Dinozorlardan Önce posteri,

Ordovisyen posteri,

Uygulama Planı:

Hedef Kitle:
Hedef kitle ortaokul öğrencileridir.
Kullanılacak yöntem ve teknikler:
Gözlem, deneyim temelli öğrenme, istasyon tekniği, işbirlikli grup çalışması, soru cevap, karşılaştırma ve sınıflandırma, çıkarım yapma, modelleme ve benzetim, poster destekli anlatım, akran rehberliği, görsel okuryazarlık, kayıt tutma ve veri toplama
Süre ve katılımcı:
Her oturum 25 dakika sürer ve aynı anda en fazla 16 katılımcı kabul edilir.
Uygulama:
Katılımcılar 4 kişilik gruplara ayrılır. Alan sekiz mikroskop istasyonu şeklinde kurulur; yoğunluğu yönetmek için aynı anda 4 istasyon aktif kullanılır. Gruplar iki tur yapar. Birinci turda her grup 2 istasyonda gözlem yapar, ikinci turda diğer 2 istasyona geçer. Böylece her grup toplam 4 farklı mikroskop istasyonunda gözlem yapmış olur ve mikroskop başında yığılma azalır.

Bekleme oluşursa giriş masasındaki poster panosu ve gözlem kayıt kağıdı üzerinden hazırlık görevi verilir. Katılımcılar mikroskopa geçmeden önce örnek türünü ve beklenen yapıyı tahmin eder. Rehber öğrenciler bekleyen gruba mikroskop parçalarını tanıtan kısa kartlar dağıtır ve sıradaki istasyonun numarasını verir.

Zaman akışı şu şekilde uygulanır: 0–3. dakikada karşılama, güvenlik kuralları ve mikroskop kullanım tanıtımı yapılır. 3–11. dakikada birinci tur gözlemler gerçekleştirilir. Bu turda her grup 2 istasyonda çalışır; her istasyonda 3 dakika gözlem ve 1 dakika kayıt yapılır. 11–12. dakikada grupların kısa geçişi sağlanır. 12–20. dakikada ikinci tur gözlemler yapılır. Bu turda gruplar diğer 2 istasyona geçer; yine her istasyonda 3 dakika gözlem ve 1 dakika kayıt uygulanır. 20–23. dakikada sirke yılan balığı kameralı mikroskop altında ortak ekran gözlemi olarak gösterilir. Her grup ekrandan canlı hareketi izler ve gözlem kağıdına kısa bir not alır. 23–25. dakikada hızlı kontrol sorusu, poster ilişkisi ve ortak özet yapılır.

İstasyon örnekleri dört küme halinde planlanır. Küme 1 tek hücreli örneklerden oluşur: Chlamydomonas, Öglena, Paramecium, hazır bakteri preparatı ve Nostoc. Küme 2 koloni ve basit çok hücreli yapılardan oluşur: Volvox, Spirogyra, Porphyra ve yeşil ipliksi alg. Küme 3 bitkisel dokuları kapsar: kök ucu, soğan kök ucu, monokotil ve dikotil kök kesitleri, yaprak epidermisi ve stoma. Küme 4 mantar, simbiyotik yaşam ve hayvansal doku örneklerini içerir: Penisilyum, Aspergillus, Agaricus, Rhizopus, liken, hidra kesiti, planarya, rotifera, epitel, kas, sinir, bağ dokusu, kan, solungaç, akciğer ve damar preparatları.

Sekizinci istasyon olarak planlanan sirke yılan balığı gözlemi, süre yönetimini kolaylaştırmak için ayrı bir dolaşım istasyonu olarak değil, kameralı mikroskopla ortak ekran gözlemi şeklinde uygulanır. Bu bölümde canlı örnek kapalı gözlem kabında tutulur, katılımcılar örneğe temas etmez ve tüm gruplar görüntüyü ekrandan izler.

Atölye lideri öğretmen projenin amacı ile uyumlu olarak gözlem, karşılaştırma ve çıkarım basamaklarını yönetir. Mikroskopta odaklama ve büyütme ayarlarını gösterir, her kümede ortak kavramları açıklar ve her grup için en az iki yönlendirici soru sorar. Rehber öğrenciler istasyonlarda sırayı düzenler, slaytların doğru yerleştirilmesine yardım eder, süreyi takip eder, kayıt kağıtlarının eksiksiz doldurulmasını sağlar ve grupların geçişini yönlendirir. Bu etkinlik, katılımcının aktif gözlem yaptığı etkileşimli bir atölye olarak yürütülür.

Güvenlik ve hijyen kuralları oturum başında açıklanır ve uygulama boyunca sürdürülür. Mikroskop slaytları cam olduğu için yalnızca masa üzerinde kullanılır, taşınırken iki elle tutulur ve elde gezdirilmez. Kırık cam oluşursa alan boşaltılır, atölye lideri kırık parçaları kesici-delici atık kutusuna toplar ve yüzeyi dezenfekte eder. Hazır bakteri preparatları dışında canlı bakteri kültürü kullanılmaz. Sirke yılan balığı kapalı gözlem kabında tutulur, katılımcılar tarafından temas ettirilmez, örnek kısa süreli gözlemlenir, ışık şiddeti düşük tutulur ve gözlem sonrası kültür kabına geri alınır. Eller etkinlik sonunda temizlenir, mikroskop masaları her oturum bitiminde silinir, göz yorgunluğu yaşayan katılımcılar için kısa dinlenme olanağı sağlanır ve ekran izleme mesafesi korunur.

Çıktı ve kazanımlar ölçülebilir şekilde alınır. Her katılımcı en az üç örnek için gözlem kaydına iki özellik yazar ve bir benzerlik ile bir farklılık cümlesi kurar. Oturum sonunda poster panosundaki “Dinozorlardan Önce” ve “Ordovisyen” posterleriyle ilişki kurarak gözlenen örneklerin yaşam ortamı hakkında bir tahmin yapar ve gerekçesini tek cümleyle belirtir. Hızlı kontrol sorusu olarak katılımcılar mikroskopta gördükleri bir yapının olası işlevini söyler ve kayıt kağıdına işaretler. Atölye lideri oturum sonunda ortak özet yaparak yapı-işlev ilişkisini günlük yaşam örnekleriyle ilişkilendirir.

Etkinlik Tarihi	4 GÜN	Başlama Saati	Bitiş Saati
20/10/2026		09:40	10:05
20/10/2026		10:20	10:45
20/10/2026		11:00	11:25
20/10/2026		11:40	12:05
20/10/2026		13:30	13:55
20/10/2026		14:10	14:35
20/10/2026		14:50	15:15
20/10/2026		15:30	15:55
20/10/2026		16:10	16:35

22/10/2026		09:00	09:25
22/10/2026		09:40	10:05
22/10/2026		10:20	10:45
22/10/2026		11:00	11:25
22/10/2026		11:40	12:05
22/10/2026		13:30	13:55
22/10/2026		14:10	14:35
22/10/2026		14:50	15:15
22/10/2026		15:30	15:55
22/10/2026		16:10	16:35

23/10/2026		09:00	09:25
23/10/2026		09:40	10:05
23/10/2026		10:20	10:45
23/10/2026		11:00	11:25
23/10/2026		11:40	12:05
23/10/2026		13:30	13:55
23/10/2026		14:10	14:35
23/10/2026		14:50	15:15
23/10/2026		15:30	15:55
23/10/2026		16:10	16:35

24/10/2026		09:00	09:25
24/10/2026		09:40	10:05
24/10/2026		10:20	10:45
24/10/2026		11:00	11:25
24/10/2026		11:40	12:05
24/10/2026		13:30	13:55
24/10/2026		14:10	14:35
24/10/2026		14:50	15:15
24/10/2026		15:30	15:55
24/10/2026		16:10	16:35