Etkinlik-8: Dünya İç Süreçleri ve Su Döngüsü Deney Atölyesi

Etkinlik Sıra No:8
Etkinlik Adı:Dünya İç Süreçleri ve Su Döngüsü Deney Atölyesi
Adı-Soyadı
Atölye Lideri Öğretmen:Serkan NEBİL
1.Rehber Öğrenci:Ecrin GÜNSAL
2.Rehber Öğrenci:Ada AYTAÇ

Kullanılan yöntem ve teknikler

Yaparak yaşayarak öğrenme, deney ve uygulama temelli istasyon çalışması, gözlem yapma ve gözlem kaydı tutma, modelleme ve benzetim kullanma, istasyon rotasyonu ve küçük grup çalışması, soru cevap ve yönlendirilmiş tartışma, tahmin et gözle sonuç çıkar yaklaşımı, karşılaştırma ve neden sonuç ilişkisi kurma, basit ölçüm alma ve zaman ölçümü kullanma, çizimle ifade etme ve görsel kayıt oluşturma, görev fişi ile yapılandırılmış etkinlik ve bekleme yönetimi, hızlı kontrol sorusu ile biçimlendirici değerlendirme, poster destekli anlatım ve görsel okuryazarlık,

Hedef Kitle:İlkokul öğrencileri
Etkinlik Süresi:30 dakika
Katılımcı Sayısı:12 kişi

Amacı:

Etkinliğin amacı, 3.ve 4. sınıf katılımcılarının Dünya içindeki ısı kaynaklı hareketleri ve bunun yer altı suları ile su döngüsüne etkisini üç istasyonda yapılan güvenli deney ve benzetimlerle kavramasını sağlamaktır. Katılımcılar konveksiyon hareketini gözlemler, gayzer benzetiminde basınç birikimini fark eder ve güneş damıtıcısı ile buharlaşma yoğuşma sürecini deneyimleyerek çıkarım cümlesi kurar.

Kullanılacak Malzeme:

Dünya posteri, şeffaf plastik kaplar, su, sıvı yağ, efervesan tabletler, gıda boyası, huni, plastik boru, balon joje, geniş plastik kase, kaseden daha kısa plastik bardak, şeffaf streç film, bant, küçük taş, kronometre, cetvel, ölçü kaşığı, ölçü kabı, etiket, kalem, gözlem fişleri, görev fişleri, masa örtüsü, tepsi, emici bez, eldiven, koruyucu önlük, koruyucu gözlük, atık toplama kabı

Uygulama Planı:

Hedef Kitle:
Hedef kitle 3. ve 4. sınıf öğrencileridir.
Kullanılacak yöntem ve teknikler:
Yaparak yaşayarak öğrenme, deney ve uygulama temelli istasyon çalışması, gözlem yapma kayıt tutma, modelleme ve benzetim kullanma, istasyon rotasyonu ve küçük grup çalışması, soru cevap ve yönlendirilmiş tartışma, tahmin et gözle sonuç çıkar yaklaşımı, karşılaştırma ve neden sonuç ilişkisi kurma, basit ölçüm alma ve zaman ölçümü kullanma, çizimle ifade etme ve görsel kayıt oluşturma, görev fişi ile yapılandırılmış etkinlik ve bekleme yönetimi, hızlı kontrol sorusu ile biçimlendirici değerlendirme, poster destekli anlatım ve görsel okuryazarlık,
Süre ve katılımcı:
Etkinlik süresi 30 dakikadır ve aynı anda 12 katılımcı ile yürütülür.
Uygulama:
Her etkinlikte 1 atölye lideri öğretmen ve 2 rehber öğrenci görev alır. Alan üç istasyon masası ve bir bekleme görev alanı olarak düzenlenir. Katılımcılar üç gruba ayrılır ve her grupta dört kişi bulunur. İstasyonlar dönüşümlü ilerler. Her istasyonda 7 dakika uygulama, istasyonlar arası 1 dakika geçiş yapılır. Başlangıçta 2 dakika giriş ve güvenlik bilgilendirmesi, sonunda 3 dakika değerlendirme ayrılır.
İstasyon akışı ve bekleme yönetimi: Bekleyen katılımcılar için görev fişleri kullanılır. Görev fişinde Dünya posteri üzerinden kabuk, manto, çekirdek bölümlerini bulma ve su döngüsü basamaklarını doğru sıraya koyma görevi yer alır. Görev fişini doğru tamamlayanların modelleri etkinlik sonunda kısa süreli gösterilir ve zaman pasaportuna damga verilir. Yoğunluk artarsa gruplar dört kişiden üç kişiye düşürülür ve istasyon süresi 8 dakikaya çıkarılır.
Alt istasyon 1 Konveksiyon modeli 7 dakika: Şeffaf kapta su ve üstte ince sıvı yağ tabakası hazırlanır. Katılımcılar efervesan tableti bırakır, oluşan kabarcıkların yükselmesi ve akım hareketleri gözlemlenir. Atölye lideri bu hareketin sıcaklık farkı ve yoğunluk farkı ile ilişkisini ilkokul düzeyinde açıklar. Sıcak olan yükselir, daha serin olan aşağı iner ifadesi kullanılır. Katılımcılar gözlem fişine hareket yönünü oklarla çizer ve bir cümle yazar. Sıcaklık farkı olunca su hareket eder.
Alt istasyon 2 Gayzer benzetimi 7 dakika: Su dolu kap içine huni yerleştirilir. Huninin altına plastik boru bağlanır ve borunun ucuna balon joje bağlantısı ile hava basıncı biriktirilir. Basınç artınca suyun ani ve yukarı yönlü hareketi gözlemlenir. Atölye lideri yer altında ısınan suyun basınç oluşturması ve bazen fışkırarak çıkması benzetimini kurar. Katılımcılar kronometre ile iki fışkırma arasındaki süreyi ölçer, sonucu kaydeder ve kısa çıkarım yazar. Basınç artınca su daha hızlı yukarı çıkar.
Alt istasyon 3 Güneş damıtıcısı ile su döngüsü 7 dakika: Katılımcılar kaseye ölçülü su ve tuz ekler, karıştırır, ortasına kısa plastik bardak yerleştirir. Streç filmi gerip bantla sabitler. Ortasına küçük taş koyarak filmin bardağa doğru eğim almasını sağlar. Atölye lideri bu düzeneğin buharlaşma ve yoğuşmayı temsil ettiğini açıklar. Damlaların eğim nedeniyle bardağa yöneldiği gösterilir. Katılımcılar düzeneklerine isim etiketi yapıştırır ve sergi rafına alır.
Çıktı ve kazanımlar ölçülebilir şekilde alınır: Katılımcı üç istasyonda en az bir gözlem çizimi yapar, bir ölçüm kaydı tutar ve her istasyon için birer çıkarım cümlesi yazar. Görev fişindeki eşleştirmeyi doğru tamamlayan katılımcıların modelleri etkinlik sonunda kısa süreli sunulur.
Sonuç göstermek ve beklemeyi azaltmak için atölye lideri önceden kurulmuş ve damla oluşumu başlamış bir güneş damıtıcısı düzeneğini masanın arka bölümünde hazır tutar. Etkinlik sonunda lider bu düzeneği çıkarır ve bardağa damlayan suyu katılımcılara gösterir. Gerekirse damla oluşumunu hızlandırmak için lider kaseye ılık sıcak su ekler. Bu işlem sadece lider tarafından yapılır ve katılımcılar sıcak suyla temas etmez.
Güvenlik ve atık yönetimi: Koruyucu gözlük ve önlük zorunludur. Ilık su sadece lider kontrolünde kullanılır. Cam malzeme kullanılmaz.

Etkinlik Tarihi1 GÜNBaşlama SaatiBitiş Saati
20/10/202609:0009:30
20/10/202609:4510:15
20/10/202610:3011:00
20/10/202611:1511:45
20/10/202612:0012:30
20/10/202613:3014:00
20/10/202614:1514:45
20/10/202615:0015:30
20/10/202615:4516:15
20/10/202616:3017:00